Śmietnik fot. Internet

Recykling to odzyskiwanie surowców wtórnych i maksymalne wykorzystanie nadających się do tego materiałów przy możliwie najmniejszym wykorzystaniu energii i surowców potrzebnych przy ich przetwarzaniu.

Prowadzi do zmniejszenia zanieczyszczenia środowiska, zredukowania zużycia surowców naturalnych (np. drewna przy produkcji papieru), ograniczenia zużycia energii, ograniczenia produkcji szkodliwych dla środowiska, trudno rozkładających się śmieci oraz oszczędności przestrzeni na tradycyjnych wysypiskach.

Właściwa segregacja odpadów obejmuje: odpady organiczne, z których można zrobić kompost, papier, odpady z tworzyw sztucznych, aluminium i inne metale, szkło przezroczyste, szkło kolorowe, pozostałe odpady, nie podlegające recyklingowi.

Z recyklingiem związana jest Zasada 3R: Reduce, Reuse, Recycle, w tłumaczeniu nazywana ZASADĄ 3U:
1. U – Unikaj kupowania zbędnych rzeczy,
2. U – Użyj powtórnie,
3. U – Utylizuj.

Pierwsze „U” wskazuje na możliwość redukcji ilości gromadzonych w domu śmieci poprzez rozsądne zakupy. Nakłania do powstrzymywania się od kupowania rzeczy, które nie są nam potrzebne, aby nie wyrzucać niewykorzystanych, a przeterminowanych produktów. Przypomina, by na zakupach korzystać z toreb wielorazowego użytku. Drugie „U” oznacza ponowne używanie teoretycznie jednorazowych przedmiotów w tym samym lub nowym zastosowaniu. Proponuje wielokrotne używanie słoików do domowych przetworów, używanie tekturowych opakowań do przechowywania rzeczy, przekazywanie potrzebującym nieużywanych ubrań czy zabawek. Trzecie „U” nakłania do recyklingu, czyli wrzucania do odpowiednich pojemników odpadów, których nie da się ponownie wykorzystać w naszym gospodarstwie domowym (proces segregacji).

Niezdecydowani na segregację najczęściej tłumaczą się małym mieszkaniem czy po prostu brakiem czasu. Sposobem na brak miejsca mogą być różnego rodzaju propozycje, które pojawiły się na rynku: pojemniki ustawiane jeden na drugim, różnokolorowe kosze, kubły o różnych wielkościach – wkładane jeden w drugi. Pojemniki nadają się do schowania pod kuchennym zlewem lub ustawienia w kuchni. Jeżeli zdecydujemy się na zakup kilku pojemników do segregacji, warto ułatwić sobie ich identyfikację naklejając na poszczególnych koszach odpowiednie napisy czy rysunki (papier, szkoło, plastik i metal) lub skorzystać z naklejek w odpowiednich kolorach. Dostępny asortyment na rynku daje nam naprawdę duże możliwości, a musimy wiedzieć, że 70% zawartości naszego kosza to surowce wtórne, które nadają się do ponownego przetworzenia, czyli recyklingu. Najlepszym jednak sposobem jest wynoszenie odpadów na bieżąco do pojemników stojących na zewnątrz. Mieszkańcy domków jednorodzinnych mają dodatkowo możliwość segregacji do kolorowych worków na odpady i stworzenie własnych przydomowych kompostowników, które są coraz bardziej popularne ze względu zaoszczędzone pieniądze na gotowych nawozach, a co za tym idzie – na zdrowiu. Kompostowanie to naturalna metoda unieszkodliwiania i zagospodarowania odpadów, polegająca na rozkładzie substancji organicznych przez mikroorganizmy, takich jak: resztki warzyw i owoców, skorupki jaj, fusy od kawy i herbaty, papier niezadrukowany, tektura, skoszona trawa, liście, igły sosnowe, rozdrobnione gałęzie, kora drzew, trociny, chwasty, ściółka małych zwierząt domowych, zawartość worków z odkurzacza, popiół z kominka, resztki jedzenia w płynie, papier po kanapce, niezjedzona kanapka, ogryzki, papier po wędlinie. Wszystkie te działania mają prowadzić do ograniczenia zanieczyszczenia i wyniszczania środowiska oraz zmniejszenia ilości śmieci zalegających na wysypiskach.

Za niski poziom segregacji, a co za tym idzie brak osiągania poziomów recyklingu, ze strony UE grożą nam sankcje w postaci wysokich kar finansowych, którymi zostaniemy wszyscy obciążeni. Przykład prawidłowej segregacji możemy brać przede wszystkim z takich państw jak Niemcy, Szwecja, Dania czy Austria, które wiodą prym w tej dziedzinie. W krajach Europy Zachodniej pierwsze programy selektywnej zbiórki odpadów na szeroką skalę prowadzono w latach 70-tych. Wymagało to przede wszystkim edukacji społeczeństwa w tym zakresie, a działania zaczęły przynosić efekty dopiero 20 lat później. My jesteśmy na początku tego procesu. Pamiętajmy o tym, że nie kary, a chęć oszczędności i chęć ochrony środowiska powinna skłaniać nas do życia wg Zasady 3U.

Monika Macuga
Biuro Gospodarowania Odpadami
UM Kamień Pomorski