Od lewej Ray MacSharry, Artur Balazs, Franz Fischler i Dacian Ciolos

Od lewej Ray MacSharry, Artur Balazs, Franz Fischler i Dacian Ciolos

Od 25 lat pomaga zmieniać wizerunek wsi oraz aktywnie wspiera rozwój społeczno-gospodarczy lokalnych społeczności na terenach wiejskich. Jak podkreślają jej założyciele i członkowie, wszystkie działania Fundacji zmierzają ku temu, aby komfort życia na wsi był podobny do tego, jakim cieszą się mieszkańcy miast. Rok 2015 to wyjątkowy czas dla Fundacji Europejski Fundusz Rozwoju Wsi Polskiej, która podczas inauguracji działalności Centrum Współpracy Międzynarodowej w Grodnie, świętuje jubileusz 25-lecia swojego istnienia.

Okrągłe 25 lat działalności Fundacja EFRWP świętuje podczas dwudniowej konferencji pt.: „Przyszłość obszarów wiejskich w Europie”. W panelach dyskusyjnych udział wezmą m.in. Phil Hogan, obecny komisarz UE ds. rolnictwa i rozwoju obszarów wiejskich w KE, a także byli komisarze UE: Franz Fichler, Ray MacSharry oraz Dacian Ciolos, którzy po raz pierwszy wspólnie odwiedzili Polskę. Wśród zaproszonych gości znaleźli się również m.in.: Marek Sawicki, Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz Jerzy Buzek, przewodniczący Rady Programowej Fundacji EFRWP.

Fundacja Europejski Fundusz Rozwoju Wsi Polskiej została powołana w 1990 roku w wyniku umowy pomiędzy rządem polskim, a Europejską Wspólnotą Gospodarczą. Bezpośredni nadzór nad działaniami EFRWP, przez pierwsze lata jej istnienia, pełniła Komisja Europejska.

Przez ostatnie ćwierć wieku bardzo wiele zmieniło się na polskiej wsi, można nawet stwierdzić, że transformacja roku 1989 gruntownie ją przebudowała. 25 lat temu Polska była importerem żywności, a Fundusz powstał ze środków uzyskanych ze sprzedaży pomocy żywnościowej z Zachodu. Dziś jesteśmy jednym z największych eksporterów żywności w Europie, ten eksport to ponad 21 miliardów euro. Postęp naszego kraju jest więc niewyobrażalny. Doskonale pamiętam początki tego procesu – telefonizację wsi. Przy wsparciu Funduszu powstało w owym czasie 250 000 nowych przyłączeń. To była rewolucja – mówi Artur Balazs, Prezes Kapituły Europejskiego Funduszu Rozwoju Wsi Polskiej.

Działania EFRWP skupiają się przede wszystkim na wspieraniu inwestycji z zakresu infrastruktury technicznej i rozwoju lokalnych przedsiębiorstw oraz działaniach społecznych skierowanych do osób zamieszkujących obszary wiejskie. Od samego początku istnienia EFRWP aktywnie działa na rzecz edukacji oraz wyrównywania szans dzieci i młodzieży, zamieszkujących wsie i małe miasta

Jesteśmy niemal równolatkiem III Rzeczypospolitej. Już od ponad 25 lat pomagamy zmienić wizerunek polskiej wsi. Przez ten czas, dzięki programom Naszej Fundacji powstało wiele nowych szkół i setki kilometrów dróg wiejskich, tysiące gospodarstw zostało podłączonych do sieci gazowej, a lokalni pracodawcy zaczęli tworzyć w swoich firmach nowe miejsca pracy. Z biegiem czasu zaczęliśmy również prowadzić działania społeczne i edukacyjne, które dają mieszkańcom terenów wiejskich nowe formy aktywności – mówi Marek Zagórski, Prezes Fundacji Europejski Fundusz Rozwoju Wsi Polskiej.

Dacian Ciolos

Konferencja została podzielona na dwa etapy. W czwartek, 17 września odbyły się uroczyste obchody jubileuszu 25-lecia istnienia Fundacji EFRWP oraz dyskusja nt. temat roli Fundacji na tle Europy w kontekście politycznym. Zwieńczeniem wieczoru był koncert z udziałem światowej gwiazdy jazzu – Deborah Brown oraz zespołu Sylwester Ostrowski Band wraz z młodymi wokalistami, pochodzącymi z terenów wiejskich, uczestnikami warsztatów wokalnych „Jazzmania”.

Dziś, 18 września br., w dyskusji nt. przyszłości obszarów wiejskich w Europie, udział weźmie czterech komisarzy Unii Europejskiej ds. rolnictwa i rozwoju obszarów wiejskich w KE, którzy pełnili tę funkcję kolejno od 1990 roku. Panel będzie dotyczył poziomu rozwoju społecznego na wsi na przestrzeni ostatnich 25 lat oraz historii zmian polityki rolnej w UE. Podczas spotkania zostaną poruszone kwestie dotyczące sposobu wykorzystania doświadczenia przemian w Polsce i krajach środkowoeuropejskich w krajach stowarzyszonych z EU. Konferencji towarzyszyć również będzie inauguracja działalności Centrum Współpracy Międzynarodowej w Grodnie.

Centrum Współpracy Międzynarodowej będzie miejscem realizacji wspólnych projektów w dziedzinie ochrony przyrody, nauki, edukacji, kultury narodowej. Ważnym zadaniem Centrum będzie promowanie kultury polskiej i walorów przyrodniczych Wolińskiego Parku Narodowego, gdyż ośrodek jest zlokalizowany nad Morzem Bałtyckim, na terenie Parku Narodowego. Został on przystosowany do organizowania m.in.: zajęć przyrodniczych i zielonych szkół, warsztatów kulinarnych muzycznych, koncertów czy konferencji i debat.

Na uroczystości z okazji 25-lecia EFRWP pojawili się także beneficjenci Fundacji, który mieli okazję skorzystać z licznych programów finansowych, edukacyjnych czy społecznych EFRWP, prowadzonych w ostatnich latach.

W jakich okolicznościach zetknął się Pan z Europejskim Funduszem Rozwoju Wsi Polskiej?

– Na początku lat 90. byłem wójtem gminy Przelewice. Sytuacja na wsi była wtedy bardzo ciężka. Wtedy właśnie pojawił się projekt telefonizacji gmin wiejskich, współfinansowany przez Fundusz. Zatrudniłem dzięki niemu ponad 90 bezrobotnych. Ktoś mógłby powiedzieć, że przy pomocy maszyn pracę tę mogłoby wykonać znacznie mniej osób, ale przecież i ja, i wszyscy wokół wiedzieliśmy, o co
w tym projekcie naprawdę chodzi. Akurat oddawaliśmy remizę strażacką, był rok 1991 i przy tej okazji w gminie pojawił się Artur Balazs. Opowiedziałem mu o naszych problemach, obiecał pomóc i jak to z nim bywa, nie zawiódł –
mówi Stanisław Stępień, działacz samorządowy, wieloletni burmistrz Pyrzyc i wójt Przelewic, jednej z pierwszych gmin, która korzystała z pomocy, udzielanej przez Europejski.

Jaki projekt realizowany z Fundacją najlepiej zapadł Panu w pamięć?

Na samym początku lat 90. Samorządy znajdowały się w ogromnych kłopotach. Oświata była w opłakanym stanie, służba zdrowia w jeszcze gorszym. Dzięki pomocy Fundacji uruchomiliśmy akcję budowy i remontowania szkół. Można powiedzieć, że skorzystało na tym każde sołectwo w naszej gminie. Bez Funduszu nie zbudowalibyśmy ośrodków zdrowia w Rawie Niżnej, Kasieńce Małej. Długo by wymieniać, cały album by tego nie pomieścił – mówi Tadeusz Patalita, wieloletni burmistrz Mszany Dolnej, korzystającej z pomocy EFRWP.

Jaki udział w Pańskich działaniach ma Europejski Fundusz Rozwoju Wsi Polskiej?

Ogromny. Każda z tutejszych atrakcji to mniejszy lub większy udział Funduszu. Bez Funduszu na pewno nie byłoby tej wioski. Fundusz jest partnerem strategicznym w naszych działaniach – mówi Krzysztof Margol, Prezes fundacji „Nida”, beneficjenta programów społecznych Europejskiego Funduszu Rozwoju Wsi Polskiej, założyciel Garncarskiej Wioski w Kamionce.

Fundacja Europejski Fundusz Rozwoju Wsi Polskiej jest organizacją pozarządową, działającą na rzecz rozwoju polskiej wsi. Od 25 lat pomaga zmieniać jej wizerunek oraz aktywnie wspiera rozwój społeczno-gospodarczy lokalnych społeczności na terenach wiejskich. Działania EFRWP skupiają się przede wszystkim na wspieraniu inwestycji z zakresu infrastruktury technicznej i rozwoju lokalnych przedsiębiorstw oraz działaniach społecznych skierowanych do osób zamieszkujących obszary wiejskie. Od samego początku istnienia EFRWP aktywnie działa na rzecz edukacji oraz wyrównywania szans dzieci i młodzieży, zamieszkujących wsie i małe miasta.