Kilkudziesięciu mieszkańców przybyło na dzisiejszą (25.02) wystawę „Muzeum Regionalne w Kamieniu Pomorskim 1966-1991” organizowaną w w Muzeum Historii Ziemi Kamieńskiej. Wszystko w związku z ekspozycją wystawianą do 1991 roku w Muzeum Regionalnym, która na początku grudnia wróciła ze Szczecina do Kamienia Pomorskiego. 

Zlikwidowane 25 lat temu Muzeum Regionalnym w Kamieniu Pomorskim mieszczącym się w kościele św. Mikołaja początkowo nazywało się „Muzeum w Kamieniu Pomorskim”. Placówka została formalnie powołana do życia z dniem 1 stycznia 1967 r. na mocy uchwały Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w Kamieniu Pomorskim z 21 grudnia 1966 r. Wnioskodawcą aktu był ówczesny Inspektor Szkolny Jana Zaciura. Instytucja naukowo-badawcza, której celem stało się pozyskiwanie, popularyzowanie i udostępnianie dóbr kultury dotyczących historii Ziemi Kamieńskiej powstała z uwagi na historyczne i turystyczne znaczenie powiatu kamieńskiego wpisując się w zakończone już partyjno-państwowe obchody Tysiąclecia Państwa Polskiego.

Bezpośredni nadzór nad działalnością placówki sprawowało Prezydium Powiatowej Rady Narodowej, a po likwidacji powiatów Urząd Miasta i Gminy w Kamieniu Pomorskim, zaś merytoryczny Muzeum Pomorza Zachodniego – dzisiejsze Muzeum Narodowe w Szczecinie. Dyrektorujący tej ostatniej placówce w latach 1955-2000 wybitny zachodniopomorski archeolog prof. Władysław Filipowiak (1926-2014) był inicjatorem powstania Muzeum Regionalnego i jako jego merytoryczny opiekun położył ogromne zasługi dla rozwoju muzealnictwa w naszym mieście
Na przestrzeni dwudziestu pięciu lat działalności kamieńskim muzeum kierowały dwie osoby. Pierwszą kierowniczką placówki w latach 1967-1972 była, absolwentka historii sztuki na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim oraz konserwacji zabytków na Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie, Maria Dziubińska-Zamróz. Przez dwie dekady, od 1972 r., kamieńskim muzeum zarządzał, jako jego kierownik, a później dyrektor, przedwcześnie zmarły kamieński archeolog Jan Łyskawa (1947-1994) absolwent Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu.

Siedzibą muzeum był kościół św. Mikołaja, który po 1945 r. nie został przekazany Kościołowi Katolickiemu i przez ponad 15 lat opuszczony popadał w ruinę. 5 marca 1966 r. został przekazany na cele muzealne. Być może przeprowadzone w pierwszej połowie lat sześćdziesiątych prace konserwatorskie i przeznaczenie na muzeum pozwoliły temu zabytkowemu obiektowi na przetrwanie.

Kościół św. Mikołaja nie stanowił jednak idealnej lokalizacji dla placówki muzealnej. Ograniczona powierzchnia i wilgotność średniowiecznych murów, która nie pozostawała bez wpływu na stan zbiorów, spowodowały, iż od połowy lat siedemdziesiątych czyniono intensywne starania o umieszczenie muzeum w XVIII-wiecznym budynku kurii dziekana, w tzw. dworze Kleista, przy Placu Katedralnym 4. Zamierzenie to, pomimo daleko posuniętych przygotowań, nie zostało jednak zrealizowane.

Uchwałą Rady Miejskiej w Kamieniu Pomorskim z 20 grudnia 1991 r. Muzeum Regionalne zostało zlikwidowane. Czas likwidacji został określony od dnia podjęcia uchwały do 31 marca 1992 r. Powodem tej tak radykalnej decyzji  stały się rosnące koszty utrzymania i potrzeba zwrotu budynku Kościołowi Katolickiemu. W miejsce muzeum w mieście miała powstać izba pamięci, do której trafiłaby część eksponatów. Pozostałe z nich wzbogaciłyby zaś zbiory Muzeum Narodowego w Szczecinie. Izba Pamięci nigdy jednak nie powstała. Zbiory zlikwidowanej placówki trafiły do Muzeum Regionalnego w Wolinie skąd w 2001 r. zostały w większości przekazane do szczecińskiego Muzeum Narodowego. Materiały archiwalne z kamieńskiego muzeum (archiwum zakładowe, fotografie, kroniki) placówka ta przekazała do Archiwum Państwowego w Szczecinie. Dziś znajdują się one w jego międzyzdrojskim oddziale.

Kamieńskie muzealia i eksponaty z Muzeum Narodowego w znacznej części powróciły do nas 9 grudnia 2016 roku Do Muzeum Historii Ziemi Kamieńskiej trafiła m.in. bezcenna dokumentacja techniczna wzniesionego w 1886 r. kościoła staroluterańskiego znajdującego się przy ulicy Józefa Wysockiego. W trakcie prac rozbiórkowych tej świątyni przeprowadzonych w 1968 r. odnaleziono powyższą dokumentację oraz dwa akty erekcyjne z 1886 i z 1906 roku (gdy kościół został rozbudowany). Zbiory MHZK wzbogaciły również trzy litografie E. Sanneu z końca pierwszej połowy XIX wieku ukazujące nasze miasto, porcelanowy talerz z miniaturą ratusza z początku tego wieku, dwie ryciny przedstawiające ratusz i wnętrze katedry z okresu międzywojennego czy obraz olejny ukazujący widok z molo na przystań rybacką sygnowany „B. Wettlaufer 1942”. Przeważająca część zbiorów sztuki powstała jednak w okresie funkcjonowania Muzeum Regionalnego. I tak powróciły do nas linoryty ukazujące nasze miasto autorstwa Jana Kostkowskiego (1924-1994) i Kazimierza Cykowskiego (1896-1983), obrazy, najczęściej przedstawiające Kamień, powstałe w trakcie plenerów malarskich współorganizowanych przez kierowaną przez dyrektora Jana Łyskawę placówkę, linoryty Leszka Króla, którego malarstwo na szkle prezentowaliśmy w tym roku w MHZK oraz 47 karykatur  mieszkańców narysowanych przez szczecińskiego artystę plastyka, malarza Ludwika Piosickiego (1914-2010) pokazywanych w Muzeum Regionalnym na wystawie „Ludzie zasłużeni Ziemi Kamieńskiej” otwartej 5 marca 1980 r.

Ze zbiorów archeologicznych powrócił do Kamienia materiał masowy (ceramika, kości zwierzęce, fragmenty skór) pozyskany w trakcie ratunkowych badań archeologicznych przeprowadzonych na terenie miasta przez dyrektora Jana Łyskawę. Zbiory numizmatyczne MHZK wzbogacił zbiór monet głównie z okresu III Rzeszy oraz powojenne medale. Znaczna część muzealiów i eksponatów z dawnego Muzeum Regionalnego, które powróciły do naszego miasta to zabytki etnograficzne pozyskane w 1973 r. w trakcie badań prowadzonych studentów etnografii Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, ich opiekunów naukowych oraz pracowników Muzeum Narodowego w Szczecinie. Wymienić należy tu m.in. przedwojenne nożyce do strzyżenia owiec, szczotki do czesania lnu, szczotki gręplarskie czy zbiór kilkunastu żelazek na węgiel i duszę zakupiony przez Muzeum Regionalne od jednego z mieszkańców naszego miasta w drugiej połowie lat 80. XX wieku.

DSC06745
DSC06746
DSC06748
DSC06750
DSC06754
DSC06758
DSC06768
DSC06773
DSC06774
DSC06779
DSC06790
DSC06794
DSC06802
DSC06814
DSC06823
DSC06829
DSC06831
DSC06835
DSC06839
DSC06841
DSC06842
DSC06844
DSC06849
DSC06853
DSC06745 DSC06746 DSC06748 DSC06750 DSC06754 DSC06758 DSC06768 DSC06773 DSC06774 DSC06779 DSC06790 DSC06794 DSC06802 DSC06814 DSC06823 DSC06829 DSC06831 DSC06835 DSC06839 DSC06841 DSC06842 DSC06844 DSC06849 DSC06853